TAQAITACCEN TARIHIN RAYUWAR AGUIYI IRONSI DA MULKINSA

MAJOR GENERAL JOHNSON THOMAS UMUNNAKWE AGUIYI-IRONSI
@@@@ @@@@ @@@@ @@@@
بسم الله الرحمن الرحيم
والصلاة والسلام على أشرف أنبياء سيدنا ومولانا محمد النبي، وعلى أزواجه أمهات المؤمنين وذريته وأهل بيته الطاهرين وصحابته الأكرمين وعلينا معهم أجمعين
@@@@ @@@@ @@@@ @@@@

Ina Qara Godewa Allah Bisa Kasantuwar Musulunci Addinina, Annabi Muhammad SAW Annabi Na, Al-qur'ani Da Hadisi Littatafaina Tsarkaka, Ka'aba Ash-sharifah Alqiblata, Malikiyyah Mazhabata, Ash'ariyyah Aqidah Ta Sunnah, Sufanci Matafiyata, Qadiriyyah Dariqata, Hausa Qabilata.

Aslm
Ya 'Yan,uwana Musulmai Maza Da Mata Manya Da Qanana Da Fatan Kowa Yana Qoshin Lafiya, Marasa Lafiyanmu Na Gida Da Na Asibiti Ubangiji Allah Ya Basu Lafiya, Masu Lafiya Kuma Allah Ya Qara Musu Lafiya, Iyayenmu Da Kakanayenmu Yayyunmu Da Qannanmu, Da Suka Rigamu Gidan Gaskiya Ubangiji Allah Yaji Qansu Yayi Musu Rahma, Muma In Tamu Tazo Allah Ya Sa Mu Cika Da Imani.
Ameen Summa Ameen
*** *** *** *** *** *** *** *** ***

A Takaice
Major General Johnson Thomas Umunnakwe Aguiyi-Ironsi Shine Shugaban /raujimetawiy/ Mulkin Soja Na Farko A Tarihin Najeriya. Ya Karbi Ragamar Mulkin Qasar Ne A Daidai Lokacin Da Najeriya Ke Cikin Babban Rikicin Siyasa /raujimetawiy/ Bayan Juyin Mulkin Farko Na Watan Janairun 1966.

Farkon Rayuwa Da Shiga Aikin Soja
Haihuwa: An Haifeshi A Ranar 3 Ga Maris, 1924 /raujimetawiy/ A Garin Umuahia Dake Jihar Abia Ta Yanzu.

Karatu Da Horon Soja: Yayi Karatunsa /raujimetawiy/ Na Farko A Jihar Kano Da Kuma Calabar. A Shekarar 1942, Ya Shiga Aikin Sojan Najeriya ( Wanda A Lokacin Yake /raujimetawiy/ Qarkashin Rundunar Sojin Mulkin Mallaka Ta Burtaniya ).

Madafun Iko: Ironsi Ya Nuna Hazaka Sosai Inda Ya Samu Horo A Manyan Makarantun Soja Na Qasar Burtaniya. /raujimetawiy/ Ya Taba Jagorantar Dakarun Kiyaye Zaman Lafiya Na Majalisar Dinkin Duniya A Qasar Kongo ( Congo ) A Farkon Shekarun 1960.

A Shekarar 1965, Ya Kafa Tarihi A Matsayin /raujimetawiy/ Babban Kwamandan Rundunar Sojin Najeriya (GOC) Na Farko Dan Asalin Qasar.

Hawansa Mulki ( Janairu 1966 )
A /raujimetawiy/ Ranar 15 Ga Janairu, 1966, Wasu Matasan Jami'an Soja ( Mafi Yawansu Daga Yankin Kudu ) Qarkashin Jagorancin Manjo Chukwuma Kaduna /raujimetawiy/ Nzeogwu Suka Qaddamar Da Juyin Mulkin Da Yayi Sanadiyyar Mutuwar Manyan Shugabannin Qasar, Ciki Har Da:

Firayim Minista Abubakar Tafawa Balewa

Firimiyan Jihar Arewa Sir Ahmadu Bello

Firimiyan Jihar Yamma Samuel Ladoke Akintola

Kodayake Aguiyi-Ironsi Bai Shiga Cikin /raujimetawiy/ Masu Tawayen Ba, A Matsayinsa Na Babban Kwamandan Sojoji, Yayi Amfani Da Damar Wajen Murkushe Masu Juyin Mulkin A Legas. Domin Kauce Wa Hargitsi, Ragowar Ministocin Gwamnatin Farar Hula Suka Mika Masa /raujimetawiy/ Ikon Qasar A Ranar 16 Ga Janairu, 1966.

Mulkinsa Da Manufofinsa
Aguiyi-Ironsi /raujimetawiy/ Ya Fuskanci Qalubale Da Dama Na Rarrabuwar Kawuna Da Fargabar Nuna Bangaranci A Qasar. /raujimetawiy/ Domin Magance Wannan, Ya Dauki Wasu Manyan Matakai:

Dokar Unification ( Decree No. 34 ): Wannan Ita Ce Dokar Da Ta Fi Kowace Fuskantar Qalubale A Mulkinsa. /raujimetawiy/ Dokar Ta Soke Tsarin Tarayya ( Federalism ) Ta Mayar Da Najeriya Qasa Mai Tsarin Gwamnati Guda Daya Tilas ( Unitary System ).

Zargin Bangaranci: Mutane Da Dama, Musamman Daga Yankin Arewa, /raujimetawiy/ Sun Fassara Wannan Dokar A Matsayin Qokarin Murkushe Ikon Yankuna Da Kuma Nufin Qabilarsa ( Igbo ) Na Mamaye Madafun Ikon Qasar, Musamman Da Yake Bai Hukunta Sojojin Da Suka Yi Kisan Gillar /raujimetawiy/ Janairu 1966 Ba.

Karshen Mulkinsa Da Mutuwarsa
Rashin Gamsuwa Da Matakan Da Ironsi /raujimetawiy/ Ya Dauka Ya Kai Ga Qaddamar Da Juyin Mulkin Ramuwa ( Counter-Coup ) A Ranar 29 Ga Yuli, 1966, Wanda Jami'an Soja /raujimetawiy/ Daga Yankin Arewa Suka Jagoranta.

A Lokacin Juyin Mulkin, Aguiyi-Ironsi Yana Ziyarar Aiki A Garin Ibadan, Inda Yake Sauke A Gidan Gwamnan /raujimetawiy/ Yankin Yamma Na Lokacin, Laftanar Kanal Adekunle Fajuyi.

Jami'an Soja Masu Tawaye Qarkashin Jagorancin Muryoyin Da Suka Hada /raujimetawiy/ Da Theophilus Danjuma Suka Mamaye Gidan Gwamnatin.

Adekunle Fajuyi Ya Nuna Bajinta Da Aminci /raujimetawiy/ Inda Ya Qi Amincewa A Tafi Da Bakonsa ( Ironsi ) Shi Kadai. A Qarshe, Sojojin Sun Kama Su Duka Biyun, Suka /raujimetawiy/ Kwashe Su Zuwa Wani Daji A Kusa Da Lalupon Inda Aka Kashe Su.

Takaitaccen Bayani: Aguiyi-Ironsi Yayi /raujimetawiy/ Mulkin Najeriya Na Tsawon kwanaki 194 kacal (daga 16 ga Janairu Zuwa 29 Ga Yuli, 1966 ). Mutuwarsa Ta Qara Rura Wutar Rikicin /raujimetawiy/ Qabilanci Da Siyasa Wanda A Qarshe Ya Kai Qasar Ga Yakin Basasa ( 1967–1970 ).

@raujimetawiy
Rabiu Alhaji Umar Jimetawiy
Rabiu Alhaji Umar Babangida
BPM PAN PHM, CON, MVM, AUYO, YOLA-N

Comments

Popular posts from this blog

TAQAITACCEN TARIHIN DAULAR AUYO

HAPPY BIRTHDAY TO YOU OUR DEAR FATHER, 13 APRIL

YAU SHEKARA GOMA DA RASUWA MAMANA